Bouwstaking 1995

De “grote” bouwstaking in 1995 heeft ook Bergen op Zoom getroffen.

Aanleiding staking:
De onderhandelingen voor een nieuwe bouw cao liepen stroef, zeer stroef. Het werd meer en meer een prestigestrijd tussen de onderhandelaars waarbij het leek of de werkgevers aankoersten om de bonden op de knieƫn te krijgen.

Een duurzame vervroegde uittreding was voor ons een van de hoofdpunten.

De staking zelf duurde 5 weken, maar met het voorwerk en nawerk waren wij als bestuurders met kaderleden totaal ruim 11 weken intensief aan de slag.

Zie ook voorwoord stakingsboek ” Hakken in het Zand”.

Hakken in het zand

In de bouw zijn stakingen vaak massaal. Op bouwplaatsen heerst vaak een mentaliteit van als we gaan, dan gaan we met zijn allen.

Het actie team van de Bouw en Houtbond FNV, toen gevestigd in het regiokantoor in Roosendaal aan de Roemer Visscherlaan 17, werd besloten dat de staking in fases zou worden uitgebreid. Niet meer in staking brengen dan nodig om het conflict tot een goed einde te kunnen leiden.
De regio van de Bouw en Houtbond FNV werd in sub regio’s verdeeld waarin zogenaamde lokale actiecentra gevestigd werden. In deze regionale actie centra werkten naast de Bouw en Houtbond FNV ook de Hout en Bouwbond CNV en HZC het zwarte korps samen.

Voor West Brabant en Breda werd dat cafe de Kwast in St Willebrord. Het regionaal actiecentrum werd geleid door Christ Monden en Daan Withagen beide districtsbestuurders van de Bouw en Houtbond FNV. Dagelijks kwamen hier de actiekaderleden van de verschillende bonden bijeen om met de districtsbestuurders de activiteiten voor te bereiden. De bestuurders op hun beurt namen ook weer deel in het regionaal actiecentrum wat werkte vanuit het regiokantoor in Roosendaal. Daar werd door de vakbondsbestuurders samen de strategie bepaald.

In West Brabant waren een paar grote bouw lokaties op dat moment. Dat waren de nieuwbouwwijk Tolberg in Roosendaal en De Plaat in Bergen op Zoom. Doordat ruim voor de staking bouwplaatsen al intensief bezocht werden was het al bekend dat werknemers werkzaam in de betreffende nieuwbouw wijken wel in actie wilden komen, maar zoals gewend met zijn allen tegelijk.

In het regionaal actiecentrum werd besloten om de wijk Tolberg als eerste klap geheel in staking te brengen. De eerste voorbereidingen waren dan ook daarop gericht. Terwijl in Roosendaal werknemers in staking gebracht werden, werden werknemers op andere plaatsen nog steeds geinformeerd over het conflict en moest regelmatig gevraagd worden aan mensen die stakingsbereid waren om nog even geduld te bewaren.

Bij het alleen in staking brengen van objecten bleef het niet. Het is gewoonte dat indien een object door de meerderheid van het werkzaam personeel in staking gebracht wordt ook geheel in staking blijft. Om te voorkomen dat onderkruipers het werk van stakers overnemen werd tijdens de staking dagelijks gecontroleerd op onderkruiperij.

Ongeveer een week na het stilleggen van Tolberg werd overgeschakeld op Bergen op Zoom. Net als Tolberg was het doel om alle objecten ook daadwerkelijk stil te leggen. Iets wat soms erg veel overtuigingskracht vroeg. Ik herinner mij dat op die plekken waar het kaderleden niet lukte om werknemers zelf in staking te brengen ik zelf moest komen om werknemers te overtuigen. Regelmatig is het dan ook gebeurd dat werknemers pas in staking gingen nadat de bestuurder zelf daartoe had opgeroepen.

Bij elk object wat in staking gebracht werd groeide de groep actie kader ook doordat stakers zich ook graag aansloten bij het actie kader. Dit was ook noodzakelijk omdat het aantal objecten wat gecontroleerd moest worden op onderkruiperij ook dagelijks groeide.

Omdat het niet bij iedere ondernemer even druk was werd er ook gewaakt voor ” kostgangers”. Zo noemden we stakers die soms spontaan zelf in staking kwamen zodat de werkgever even verlost was van loondoorbetaling. Op basis van dergelijke signalen hebben we ook op diverse plaatsen objecten geweigerd in staking te brengen.

De stakingsbereidheid van werknemers was zo groot dat groepen werknemers naar het actiecentrum telefoneerden met de vraag wanneer we langs zouden komen om hen in staking te brengen.

Een bijzonder stakingsobject in Bergen op Zoom was de bouw van het nieuwe gemeentehuis ” het stadskantoor”. door Bouwbedrijf Sprangers. Nadat de meerderheid van de aldaar werkzame werknemers besloten had om het werk in staking te brengen, werd er door de bedrijfsleiding alles aan gedaan om met onderkruipers het werk voort te zetten. Bij het Bouwobject waren kennelijk dusdanige termijn afspraken gemaakt dat de hoofdaannemer er alles aan deed om het werk te laten voortgaan. Bij elke controle op onderkruiping werd vastgesteld dat er weer anderen het werk van stakers hadden overgenomen. Deze werknemers werden vaak ook weer in staking gebracht. Omdat het met de onderkruiperij in onze optiek de spuigaten begon uit te lopen werd besloten om vaker gaan posten bij het bouwterrein. Immers wanneer we bij de hoofdpoort gingen staanvroeg in de ochtend, werden vaak op andere plekken onderkruipers toegelaten. Hiervoor werden steeds vaker werknemers gebruikt die onder andere cao’s vielen of buitenlandse werknemers.

Er vonden telkens nadat we weer werknemers in staking brachten fikse woordenwisselingen met de objectleiding plaats. Doordat het gemeentehuis een strategisch stakingsobject geworden was werd door mij besloten om een niet bouwbond eigen actiemethode toe te passen. We hebben op enig moment met een cordon van kaderleden rondom de hele bouwput en het met kettingen afsluiten van het object het onmogelijk gemaakt om onderkruipers de kans te geven werk van stakers op te pakken. Dit cordon werd vanaf 5 uur in de ochtend opgezet en hield de hele dag stand. Alle werkwilligen werden aangesproken en kozen ervoor om terug naar hun werkgever te gaan of in staking te komen.

Steeds meer ondernemers begonnen stakers en werkwilligen tegen elkaar uit te spelen. Door per object werknemers in staking te brengen kon het voorkomen dat slechts delen van bedrijven in staking waren. Steeds vaker zeker bij de lokale aannemers kwam van werknemers het verzoek om met het hele bedrijf in staking te gaan. Dit als tegenkracht tegen de manipulaties van de werkgevers. We kregen er lucht van dat Directeur Noel Fassaert van de Kok Bouwgroep de werknemers zowel werkwilligen als stakers op een moment naar de werkplaats had geroepen. Nog voor de bijeenkomst kon beginnen waren wij aanwezig en ontstond een felle discussie tussen directie en stakingsleider Daan Withagen. Het resultaat was dat het aantal stakers groeide in plaats van afnam. Bij meerdere bouwbedrijven vonden dergelijke interventies door directies plaats waardoor met regelmaat bouwbedrijven 100% in staking gebracht werden.

Enkele kaderleden uit Bergen op Zoom die zich in deze staking enorm hebben ingezet:

Wim Suijkerbuik: Voorzitter Bouw en Houtbond FNV afdeling Bergen op Zoom.
Paul Bijlhouwer: bestuurslid (later secretaris) Bouw en Houtbond afdeling Bergen op Zoom.
Rien van Ostayen: bestuurslid Bouw en Houtbond FNV afdeling Roosendaal
Jos Timmers: Voorzitter Voorzitter Bouw en Houtbond FNV afdeling St Willebrord
Rene Vissenberg: Bestuurslid Bouw en Houtbond FNV afdeling St Willebrord
Ger Boeren: St Willebrord tijdens de staking actief geworden en later afdelingsbestuurder geworden Bouw en Houtobond FNV St Willebrord.
Marcel Klep: Bestuurslid Bouw en Houtbond FNV afdeling Ruchphen.
Jan van Dooremalen: Voorzitter Bouw en Houtbond FNV afdeling Oud Gastel
Sjef Kortus: Administratie penningmeester Bouw en Houtbond FNV afdeling Hoogerheide.

Uit herinnering van Daan Withagen toenmalig stakingsleider Bouw en Houtbond FNV.

Leave Your Comment

Your email will not be published or shared. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*

Social Widgets powered by AB-WebLog.com.

Translate »